Ruszyła festiwalowa machina

udostępnij artykuł
Ruszyła festiwalowa machina
float_intro: images-old/2015/Blog/iStock-481326196.jpg

W okresie letnim w Polsce odbywa się przynajmniej 20 festiwali: muzycznych, filmowych i literackich. Różnią się skalą, formułą i lokalizacją. Ich rosnąca popularność wskazuje na profesjonalizację tego rynku – komentuje dr Piotr Majewski, kulturoznawca School of Ideas Uniwersytetu SWPS, współtwórca pierwszego raportu analizującego krajową scenę festiwali filmowych.

 


pobierz pakiet 2

 

 

Letnie festiwale filmowe funkcjonują w dużej mierze dzięki zewnętrznemu finansowaniu, zarówno prywatnemu, jak i publicznemu. Do festiwalowej skarbonki dorzucają się z reguły znane marki, co znajduje odzwierciedlenie w nazwach letnich imprez. Pomagają także samorządy, które oferując lokalizację i infrastrukturę, w postaci np. budynków, liczą na promocję regionu i zastrzyk finansowy dla lokalnego biznesu. Jak podają autorzy opracowania „Festiwale filmowe w Polsce. Raport”, kilkudniowe imprezy potrafią zapewnić miejscowym restauracjom i barom przychód porównywalny z całorocznymi obrotami.

 



Letnie festiwale filmowe funkcjonują w dużej mierze dzięki zewnętrznemu finansowaniu, zarówno prywatnemu, jak i publicznemu. Do festiwalowej skarbonki dorzucają się z reguły znane marki, co znajduje odzwierciedlenie w nazwach letnich imprez.


dr Piotr Majewski, kulturoznawca School of Ideas Uniwersytetu SWPS

 

Raportowanie wydatków

 

Środki powierzone organizatorom festiwali, najczęściej stowarzyszeniom i fundacjom, nakładają na nie konieczność zaraportowania wydatków. Zdaniem twórców opracowania, to pierwszy krok do profesjonalizacji festiwali i ustrukturyzowania przeprowadzanych przy tej okazji działań organizacyjnych. Jak pokazuje doświadczenie, taka praktyka staje się nieodłącznym elementem w festiwalowym planie działania. Transparentność finansowa i organizacyjna działa na korzyść twórców inicjatyw, które decydują się na dalsze poszukiwanie darczyńców. Komercjalizacja okołofestiwalowych działań i starania o pozyskanie kolejnych (lub w przypadku młodych inicjatyw - nowych) sponsorów sprzyja wytworzeniu wolnego rynku festiwalowego, na którym organizatorzy prezentują swoją wiarygodność i korzyści, na które mogą liczyć wspierające je marki. Muszą mieć to na uwadze organizatorzy, którzy w przeciwnym razie skazują swój festiwal na niszę. Choć znajdują się i tacy, którzy z premedytacją unikają współpracy z firmami, obawiając się możliwych ingerencji w kształt imprezy. Jak wynika z raportu, zdarza się to w przypadku tworzenia dodatkowych nagradzanych kategorii, jeżeli festiwal ma charakter plebiscytu. Sponsorzy rzadziej natomiast ingerują w sam program.

 

Etatowi organizatorzy

 

Profesjonalizacja festiwalowej sceny wpływa również na wewnętrzne struktury organizatorów. Badacze podkreślają, że praca nad imprezą trwa cały rok. Budowane są specjalizacje i konkretny podział zadań – prace przy organizacji samego festiwalu, ale również obowiązki związane z działalnością statutową stowarzyszenia lub fundacji. Zazwyczaj te funkcje pełni kilku- lub kilkunastoosobowy zespół, który sezonowo powiększa się o wolontariuszy lub tymczasowych pracowników. Badacze zwracają uwagę na powracających współpracowników, którzy co roku pomagają w organizacji imprezy. Ich obecność jest dużym udogodnieniem dla stałych pracowników, ponieważ wiedza i doświadczenie sprawiają, że nie są im potrzebne dodatkowe szkolenia i kursy wdrażające.

 

Twórcy raportu wspominają także o zjawisku „festiwalowej kariery” – dyrektorach, którzy zaczynali od wolontariatu, a także etatowych pracownikach czy współpracownikach, którzy w festiwalu uczestniczyli początkowo w roli widza. Jak podkreślają kulturoznawcy SWPS, w Polsce tworzy się w ten sposób rynek profesjonalnych menadżerów kultury. Sprzyja temu kadencyjność stanowisk obserwowana w strukturach niektórych organizatorów. Choć prace na realizacją festiwali toczą się wedle wypracowanych, sprawdzonych rocznych rytmów i harmonogramów, badani zastrzegają, że ich sposób działania jest daleki od wzorców korporacyjnych, które ich zdaniem źle sprawdziłyby się w takich zespołach.

 

Badanie „Festiwale filmowe w Polsce. Raport” zrealizowano w ramach projektu „Wieloaspektowa diagnoza funkcjonowania festiwali filmowych w Polsce”. W jego tworzeniu brały udział Fundacja Obserwatorium, Polski Instytut Sztuki Filmowej i Uniwersytet SWPS, który reprezentowali dr hab., prof. SWPS Mirosław Filiciak, dr Piotr Majewski i dr Aleksandra Drzał-Sierocka. Raport jest pierwszym badaniem, które kompleksowo analizuje filmową scenę festiwalową Polski - pod względem finansowania, organizacji i zarządzania. Publikacja skupia się na 12 największych przeglądach organizowanych zarówno w dużych, jak i mniejszych ośrodkach miejskich. W opracowaniu uwzględniono m.in. Festiwal Filmowy w Gdyni, Millenium Docs Against Gravity, Międzynarodowy Festiwal Filmowy T-Mobile Nowe Horyzonty czy Międzynarodowy Festiwal Sztuki Autorów Zdjęć Filmowych Camerimage.

dr hab., prof. Uniwersytetu SWPS

Mirosław Filiciak

dr hab., prof. Uniwersytetu SWPS

Piotr Majewski


Te artykuły mogą
cię zainteresować

Poproś o komentarz ekspercki

Napisz nam o swoim temacie, a my znajdziemy dla Ciebie eksperta z naszej bazy ponad 400 naukowców.

Przejdż do formularza
Bądź na bieżąco

Zapisz się do naszego newslettera i bądź na bieżąco z publikowanymi przez nas nowościami.

Zapisz się